Nowelizacja ustawy o PIP i obowiązek KSeF

Co z kontrolami B2B po zapowiadanej nowelizacji ustawy o PIP?

Po kilku miesiącach prac legislacyjnych uchwalono nowelizację ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy (PIP). Ustawa czeka na podpis Prezydenta. Nowe przepisy stanowią jedną z najważniejszych reform systemu kontroli rynku pracy w Polsce w ostatnich latach.

Jak wskazuje Główny Inspektor Pracy, dzięki nowym narzędziom i rozwiązaniom Państwowa Inspekcja Pracy będzie mogła znacznie skuteczniej działać na rynku pracy, eliminując nieprawidłowości szkodzące polskiej gospodarce. Nowe regulacje oznaczają m.in. wyższe ryzyko zakwestionowania współpracy w ramach B2B. Wzmocnione zostaną uprawnienia inspektorów, którzy po potwierdzeniu przesłanek istnienia stosunku pracy zyskają prawo do wydawania decyzji administracyjnych przekształcających umowy cywilnoprawne lub umowy B2B w umowę o pracę. 

KSeF – nowe narzędzie kontroli

W bieżącym roku weszły w życie przepisy dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Przepisy te obowiązują od 1 lutego 2026 roku, przy czym dla części przedsiębiorców obowiązek wystawiania faktur w KSeF jest przesunięty dopiero na 1 kwietnia 2026 r. KSeF to nowoczesny system teleinformatyczny służący do przesyłania i odbierania faktur VAT. System KSeF zapewni organom podatkowym dostęp do bardzo szerokiej bazy faktur wystawianych m.in. przez osoby współpracujące w modelu B2B.

Jest to kluczowa zmiana, umożliwiająca organom skarbowym wgląd w faktury w czasie rzeczywistym, co ma znacząco wpłynąć na przejrzystość i uszczelnienie systemu podatkowego.

Dzięki zastosowanym algorytmom organy podatkowe z większą precyzją będą typować podmioty do kontroli, a co za tym idzie – eliminować nieprawidłowości w wielu obszarach obrotu gospodarczego. Jednym z obszarów, którym organy mogą się zająć, jest typowanie podmiotów do kontroli w kontekście nadużywania samozatrudnienia, m.in. w strukturach współpracy w ramach B2B.

W efekcie wyselekcjonowane w taki sposób firmy mogą zostać objęte kontrolą w zakresie:

• PIT– gdzie zastosowanie ma definicja działalności gospodarczej zgodnie z ustawą, tzw. „test przedsiębiorcy”;
• CIT – w kontekście zasadności uznania faktur od samozatrudnionych za koszt uzyskania przychodu.

Należy również mieć na uwadze, że dane z KSeF mogą być udostępniane innym organom, takim jak ZUS czy PIP, co zwiększa ryzyko przeprowadzenia dodatkowych kontroli.

Ryzyko przekwalifikowania a konsekwencje dla przedsiębiorstw

Potencjalne skutki zakwestionowania relacji B2B przez organy podatkowe mogą być dalekosiężne, zarówno dla samozatrudnionych, jak i firm korzystających z ich usług. Zmiana charakteru współpracy na stosunek pracy wiąże się z dodatkowymi kosztami, a także ryzykiem sankcji finansowych.

Co zrobić, by uniknąć problemów?

W tak dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości, przedsiębiorcy, których model biznesowy opiera się na współpracy w formule samozatrudnienia, powinni wnikliwie przyjrzeć się swoim praktykom oraz dokumentom. Warto zawczasu przeanalizować strukturę B2B pod kątem potencjalnych zagrożeń i być gotowym na ewentualne zmiany. Utrzymanie zgodności z obowiązującymi przepisami może stać się kluczowe w nadchodzących latach.

Rozważne podejście do tematu oraz monitorowanie wdrażanych zmian pozwoli wielu firmom uniknąć ryzyka ewentualnych sankcji.