Nieuwe verslaggevingvoorschriften voor waterschappen |
De nieuwe verslaggevingsregels uit het Waterschapsbesluit zijn van toepassing met ingang van boekjaar 2009. Qua opzet en indeling is een grote overeenkomst zichtbaar tussen de nieuwe verslaggevingsregels voor waterschappen en het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten(Bbv). Op onderdelen zijn echter ook verschillen zichtbaar. Zo is het in afwijking van het Bbv voor waterschappen met ingang van 2009 verplicht om de arbeidskosten gerelateerde verplichtingen financieel tot uitdrukking te brengen in de jaarrekening.
Op 29 november 2007 is als nadere invulling van de Waterschapswet het Waterschapsbesluit (AMvB) gepubliceerd in de Staatscourant. In het Waterschapsbesluit is dus naast een aantal andere onderwerpen de nieuwe verslaggevingsvoorschriften opgenomen voor waterschappen. Met de nieuwe verslaggevingsvoorschriften wordt naast een betere vergelijkbaarheid van waterschappen ook gestreefd naar een versterking van de rol van het algemeen bestuur in de totale planning- en controlcyclus. Zo is de nadruk gelegd op de relatie tussen strategie, waterbeheersplan en (meerjaren)begroting, alsmede op de autonome beleidsruimte die het algemeen bestuur van het waterschap hierbij heeft. Daarnaast zal in navolging van gemeenten door middel van programma’s inzicht worden gegeven in de beoogde maatschappelijke effecten (outcome), de daarvoor te leveren prestaties (output) en de bijbehorende inzet van middelen (input).
Deloitte is in het traject van totstandkoming van de regelgeving nauw betrokken bij het Overlegorgaan Comptabiliteitsvoorschriften Waterschappen dat een adviserende rol heeft gehad richting het ministerie.
Rechtmatigheidscontrole
In navolging van de huidige situatie bij provincies en gemeenten zullen accountants van waterschappen met ingang van het boekjaar 2009 eveneens een gekwalificeerd oordeel verstrekken bij de jaarrekening over de rechtmatigheid van financiële beheershandelingen. De Unie van Waterschappen heeft daarbij de ambitie uitgesproken dat alle waterschappen met ingang van 2009 een goedkeurende verklaring ontvangen. De belangrijkste uitdaging voor waterschappen is hierbij dat ze zelf in staat zijn aan te tonen dat financiële beheershandelingen rechtmatig hebben plaatsgevonden. De waterschappen hebben hierbij het voordeel dat gebruik kan worden gemaakt van de ervaringen van de implementatie van de rechtmatigheidscontrole bij gemeenten en provincies en de uitspraken die inmiddels door het Platform rechtmatigheid zijn gedaan met betrekking tot de kaders van deze controle.
Een drietal waterschappen (Rivierenland, De Dommel en Hollands Noorderkwartier) is ruim 1 ½ jaar geleden gestart met een pilotwerkgroep en heeft gezamenlijk een grote hoeveelheid voorbeeldmateriaal ontwikkeld. Onder meer een standaard normenkader, toetsingskader en masterplan interne controle is inmiddels beschikbaar. Deloitte heeft de pilotwerkgroep begeleid. Tevens heeft Deloitte voor een groot aantal waterschappen meerdaagse cursussen rechtmatigheid verzorgd.
Verordeningen ex artikel 108, 109 en 109a
Als gevolg van de nieuwe Waterschapswet hebben waterschappen nieuwe verordeningen opgesteld met betrekking tot het financieel beheer (ex artikel 108) en met betrekking tot de controle van de administratie (ex artikel 109). Met name de bepalingen zoals opgenomen in de verordening ex artikel 108 hebben direct invloed op de reikwijdte van de rechtmatigheidscontrole van de accountant. Het algemeen bestuur kan in de verordening op hoofdlijnen regels vastleggen, maar kan ook meer gedetailleerde richtlijnen vaststellen. De mate van detaillering heeft invloed op de reikwijdte van de rechtmatigheidscontrole, hetgeen impliceert dat de norm voor een goedkeurend rechtmatigheidsoordeel per waterschap kan verschillen. Een zorgvuldige communicatie met het algemeen bestuur is derhalve aan te raden.
In de verordening ex artikel 109 a kan het waterschap de kaders regelen voor het met ingang van 2009 voorgeschreven door het college uit te voeren doelmatigheidsonderzoek.
Deloitte heeft met betrekking tot alle bovengemelde onderwerpen in 2008 bij een groot aantal waterschappen ondersteuning verleend. In 2009 zullen ondermeer aanvullend begrotingscans, opfriscursussen BBV en rechtmatigheid en rechtmatigheids-ondersteuning worden geleverd. Daarnaast zullen wij de kennis die is opgedaan bij gemeenten als het gaat om programma’s, doelmatigheidsonderzoek en rekenkameronderzoeken op een praktische wijze beschikbaar stellen aan waterschappen.
Meer informatie?
Rein-Aart van Vugt, Deloitte
Dit artikel is geplaatst in de nieuwsbrief Publieke Zaken, edtie 11 van Deloitte. Meer weten ga naar nieuwsbrief Publieke Zaken.
