KMO - Fiscale implicaties van de online verkoop van goederen en diensten |
In een tijdperk waarin er meer en meer via internet wordt verkocht en waarin de consument steeds meer vertrouwen krijgt in het online ‘shoppen”, loont het de moeite om even stil te staan bij de mogelijke risico’s van internetverkoop op het vlak van de directe belastingen.
Wereldwijd via het internet goederen en diensten aanbieden, kan er immers voor zorgen dat een bedrijf in verschillende landen belastbaar wordt. Wat als er bv. een Nederlander, Duitser of Fransman bij een Belgische onderneming producten of diensten bestelt via de website? Is hierover dan belasting verschuldigd in België of in het land waar de respectievelijke koper zich bevindt.
Vaste inrichting?
Een Belgische onderneming met fiscale woonplaats in België zal in principe belastbaar zijn in België, tenzij deze onderneming in het buitenland beschikt over een zogenaamde “vaste inrichting”.
Een vaste inrichting is een plaats (bv. een kantoor, filiaal, werkplaats,…) of een persoon (bv. een afhankelijk vertegenwoordiger) van waaruit of via dewelke de Belgische onderneming een activiteit ontplooit in het buitenland. In het eerste geval spreekt men van een materiële vaste inrichting, in het tweede geval van een personele vaste inrichting.
Voor internetverkopen dient voor de beoordeling van het bestaan van een vaste inrichting een onderscheid gemaakt te worden tussen de geautomatiseerde uitrusting (server) enerzijds, en de data en software die worden gebruikt door die uitrusting of hierin worden opgeslagen (website) anderzijds.
Website op zichzelf is geen vaste inrichting
Een website op zich is geen lichamelijk goed en kan dus ook geen “bedrijfsinrichting” uitmaken, hetgeen vereist is om een zogenaamde materiële vaste inrichting uit te maken. Bijgevolg zal de website zelf die een onderneming in het kader van haar bedrijf gebruikt en die geplaatst is op een server van een dienstverlener op het internet, geen vaste inrichting vormen voor die onderneming.
Server kan wel een vaste inrichting vormen
Beschikt een Belgische onderneming echter in het buitenland over een server - dit wil zeggen dat zij eigenaar, huurder of houder is van de server waarop de website geplaatst is en van waaruit ze gebruikt wordt - is het wel mogelijk dat deze onderneming over een materiële vaste inrichting beschikt en dit principieel in het land waar de server opgesteld staat. Hiervoor dienen wel nog een aantal bijkomende voorwaarden voldaan o.m. dat de server gelokaliseerd moet zijn gedurende een voldoende lange periode (“vaste” bedrijfsinrichting) en dat de onderneming moet kunnen worden geacht haar activiteiten geheel of gedeeltelijk uit te oefenen via die server. Die laatste voorwaarde zal uiteraard geval per geval moeten onderzocht worden.
Tenzij voorbereidende werkzaamheden of hulpwerkzaamheden
Zelfs indien deze voorwaarden voldaan zijn zal er geen sprake zijn van een vaste inrichting wanneer de activiteiten van de onderneming die gevoerd worden via de server uitsluitend van voorbereidende aard zijn of het karakter hebben van hulpwerkzaamheden. Het louter verstrekken van een communicatielink tussen leveranciers en klanten, het adverteren van goederen of diensten, het verzamelen van marktgegevens voor de onderneming en het verstrekken van informatie kunnen als activiteiten van voorbereidende aard of hulpwerkzaamheden beschouwd worden.
Verhandelt de onderneming daarentegen goederen of diensten op het internet, dan kan de werkzaamheid, indien de voor de verkoop specifieke verrichtingen worden uitgeoefend met behulp van de server (bv. online transacties waarbij het sluiten van de overeenkomst met de consument, de betaling en de levering van het goed automatisch met behulp van de server tot stand wordt gebracht) in principe niet aanzien worden als een voorbereidende werkzaamheid of hulpwerkzaamheid met als gevolg dat de plaats waar de server staat een vaste inrichting van de onderneming uitmaken.
Internet Service Provider (ISP)
Het komt vaak voor dat een onderneming een beroep doet op een provider voor het hosten van haar website. Overeenkomsten met een provider hebben meestal het huren van ruimte op een server tot voorwerp, zonder dat die server of de plaats waar de server staat, ter beschikking wordt gesteld van de onderneming. Een dergelijke hosting-overeenkomst zal in hoofde van de onderneming bijgevolg geen aanleiding geven tot het bestaan van vaste inrichting.
Conclusie
Het aanbieden van goederen en diensten via internet is niet zonder risico. Indien de onderneming “beschikt” over een server in het buitenland kan dit aanleiding geven tot belastingheffing in het betreffende land. Tegelijkertijd biedt dit echter ook planningsmogelijkheden. Zo kan een onderneming die de Belgische vennootschapsbelasting wenst te vermijden, haar website installeren op een server die zich fysiek niet in België bevindt. Indien een buitenlandse entiteit een Belgische server omwille van technische/commerciële redenen toch wenselijk of noodzakelijk acht , kan de belastbare aanwezigheid in België alsnog vermeden worden door een beroep te doen op een provider die zal instaan voor het hosten van de website of door enkel diensten aan te bieden die het karakter van voorbereidende of hulpwerkzaamheden hebben.
