This site uses cookies to provide you with a more responsive and personalised service. By using this site you agree to our use of cookies. Please read our cookie notice for more information on the cookies we use and how to delete or block them

Bookmark E-mailadres Print deze pagina

KMO - Het duolegaat, omgekeerd duolegaat en monolegaat

Auteur: Ellen Bonte, Tax & Legal Services

Wanneer iemand een gedeelte van zijn vermogen na zijn overlijden wenst na te laten aan (verre) familie of aan een derde, dan gaat dit meestal gepaard met zeer hoge, progressieve successierechten. Wil men naast zijn familie of bepaalde derden, tevens een goed doel bevoordelen, dan bestaat de mogelijkheid om de belastingdruk op de nalatenschap te verminderen via volgende technieken.

Het duolegaat is een bepaling in een testament waarbij de wilsbeschikker twee legatarissen aanstelt: een bijzondere legataris en een algemene legataris. De algemene legataris dient een instelling of organisatie met een goed doel te zijn. Enerzijds wordt een gedeelte van het vermogen aan bepaalde erfgenamen of derden gelegateerd (de bijzondere legatarissen), vrij van successierechten; anderzijds wordt een legaat vermaakt aan de instelling of organisatie met een goed doel met als last de successierechten en kosten op het eerste legaat te voldoen.

Op deze manier wordt een besparing in successierechten gerealiseerd: het erfdeel van het familielid of de derde dat valt onder de hoge, progressieve tarieven wordt verminderd en op hetgeen de VZW verkrijgt, zijn veel lagere successierechten van toepassing (in Vlaanderen 8,8%, in Wallonië 7% en in het Brussels Gewest 12,5%). In combinatie kan dit zo georganiseerd worden dat de bijzondere legatarissen meer netto kunnen ontvangen via een duolegaat dan in het geval ze de enige erfgenaam zouden zijn geweest. Bovendien wordt geld nagelaten aan een goed doel.

Het grote nadeel van een duolegaat is dat de VZW in het bezit zal worden gesteld van de nalatenschap als algemene legataris, onder de verplichting de vooraf bepaalde som uit te keren aan de bijzondere legatarissen, en dus aangifte zal moeten doen van de nalatenschap. Deze werkwijze wordt vaak met argwaan bekeken door de familie, omdat de volledige controle over de nalatenschap bij de VZW rust.

Om dit te vermijden kunnen de familieleden of derden ook worden aangesteld als algemene legatarissen, dit is het zogenaamde “omgekeerde duolegaat”. De algemene legatarissen moeten aan de vzw (die dan optreedt als bijzondere legataris) een bepaald bijzonder legaat uitkeren, onder de last om de successierechten van de algemene legatarissen te dragen. De besparing op de successierechten blijft dezelfde, maar de familieleden / derden krijgen wel het beheer over de nalatenschap en moeten zelf voor de aangifte van nalatenschap zorgen.

Indien men echter geen bijzondere legatarissen wenst aan te stellen, maar tevreden is met de wettelijke devolutie, kan een monolegaat een eenvoudigere oplossing zijn. Een monolegaat is een variante op het omgekeerde duolegaat, waarbij de vzw als bijzondere legataris wordt aangesteld, maar verplicht wordt om de successierechten te betalen van de wettelijke erfgenamen. Het grote verschil met een (omgekeerd) duolegaat is dat slechts één legataris wordt aangeduid, namelijk een bijzondere legataris, de vzw. Bij een monolegaat spelen aldus de normale erfregels en gaat de nalatenschap naar de wettelijke erfgenamen. In het testament wordt één bijzonder legaat overgemaakt aan een goed doel, onder de last om daarmee de successierechten van de wettelijke erfgenamen te betalen.

Het voordeel van het duolegaat op het vlak van de successierechten, namelijk het verminderen van het erfdeel dat onder de hoge successierechten valt, blijft hierbij behouden. Het voordeel voor de VZW is, evenals bij het omgekeerde duolegaat, dat zij zich niet dient bezig te houden met de aangifte, vereffening en de verdeling van de nalatenschap. Het monolegaat kan echter geen begunstiging van andere dan de wettelijke erfgenamen tot voorwerp hebben (naast het goede doel).

Material on this website is © 2014 Deloitte Global Services Limited, or a member firm of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, or one of their affiliates. See Legal for copyright and other legal information.

Deloitte refers to one or more of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, a UK private company limited by guarantee, and its network of member firms, each of which is a legally separate and independent entity. Please see www.deloitte.com/about for a detailed description of the legal structure of Deloitte Touche Tohmatsu Limited and its member firms.

Get connected

 

More on Deloitte
Learn about our site